Đại từ phản thân (Reflexive Pronouns)

Đại từ phản thân (Reflexive Pronouns) là những đại từ được sử dụng khi chủ ngữ và tân ngữ trong câu cùng chỉ một người hoặc một vật. Ngoài ra, đại từ phản thân còn được dùng để nhấn mạnh rằng một người tự mình thực hiện hành động mà không cần sự giúp đỡ của người khác.

Các đại từ phản thân thường gặp gồm: myself, yourself, himself, herself, itself, ourselves, yourselves, themselves.

1. Công thức đại từ phản thân (Form)

Đại từ phản thân trong tiếng Anh thường kết thúc bằng -self đối với dạng số ít và -selves đối với dạng số nhiều.

Đại từ nhân xưng (Subject Pronouns)	Đại từ phản thân (Reflexive Pronouns)	Nghĩa tiếng Việt
I	Myself	Chính tôi, bản thân tôi
He	Himself	Chính anh ấy, bản thân anh ấy
She	Herself	Chính cô ấy, bản thân cô ấy
It	Itself	Chính nó, bản thân nó
You (số ít)	Yourself	Chính bạn, bản thân bạn
You (số nhiều)	Yourselves	Chính các bạn
We	Ourselves	Chính chúng tôi, chính chúng ta
They	Themselves	Chính họ, chính chúng

Ví dụ:

• I can do it myself. (Tôi có thể tự mình làm việc đó.)
• He hurt himself while playing football. (Anh ấy tự làm mình bị thương khi chơi bóng đá.)
• She looked at herself in the mirror. (Cô ấy nhìn mình trong gương.)
• We prepared dinner ourselves. (Chúng tôi tự chuẩn bị bữa tối.)
• They enjoyed themselves at the party. (Họ đã có khoảng thời gian vui vẻ tại bữa tiệc.)

Lưu ý: Đại từ you có thể chỉ một người hoặc nhiều người. Vì vậy, cần sử dụng yourself cho số ít và yourselves cho số nhiều.

2. Cách sử dụng đại từ phản thân (Usages)

2.1. Khi chủ ngữ và tân ngữ chỉ cùng một người hoặc một vật

Đại từ phản thân được sử dụng khi người hoặc vật thực hiện hành động cũng chính là đối tượng chịu tác động của hành động đó.

Công thức:

Subject + Verb + Reflexive Pronoun + …

Ví dụ:

• My dad accidentally cut himself with a knife. (Bố tôi vô tình bị dao cắt vào tay.)
• I can help myself. Don’t worry. (Tôi có thể tự giúp mình. Đừng lo.)
• She gave herself a present for her birthday. (Cô ấy tự tặng mình một món quà nhân dịp sinh nhật.)
• He blamed himself for the mistake. (Anh ấy tự trách mình vì sai lầm đó.)
• The cat cleaned itself after eating. (Con mèo tự làm sạch cơ thể sau khi ăn.)

Trong các ví dụ trên, chủ ngữ và đại từ phản thân đều chỉ cùng một đối tượng.

2.2. Dùng để nhấn mạnh chủ ngữ hoặc tân ngữ

Đại từ phản thân còn được sử dụng để nhấn mạnh rằng chính một người đã thực hiện hành động.

Công thức:

Subject + Reflexive Pronoun + Verb + …

Hoặc:

Subject + Verb + Object + Reflexive Pronoun

Ví dụ:

• I myself feel really sorry for what happened to him. (Chính tôi cảm thấy rất tiếc về những gì đã xảy ra với anh ấy.)
• They themselves have broken the vase. I’m sure. (Chính họ đã làm vỡ chiếc bình. Tôi chắc chắn.)
• She did the homework herself. No one helped her. (Cô ấy tự làm bài tập về nhà. Không ai giúp cô ấy.)
• The manager himself answered my question. (Chính người quản lý đã trả lời câu hỏi của tôi.)
• We decorated the classroom ourselves. (Chúng tôi tự trang trí lớp học.)

Lưu ý: Khi dùng để nhấn mạnh, đại từ phản thân có thể được lược bỏ mà câu vẫn đúng ngữ pháp và giữ được ý nghĩa cơ bản.

Ví dụ:

• She herself prepared dinner.
• She prepared dinner.

Cả hai câu đều đúng, nhưng câu đầu nhấn mạnh rằng chính cô ấy đã chuẩn bị bữa tối.

2.3. Dùng để diễn tả hành động tự làm một mình

Đại từ phản thân kết hợp với giới từ by để diễn tả việc một người tự thực hiện hành động mà không có sự giúp đỡ hoặc không có ai đi cùng.

Công thức:

Subject + Verb + … + By + Reflexive Pronoun

Ví dụ:

• I live by myself. (Tôi sống một mình.)
• She went to the cinema by herself. (Cô ấy đi xem phim một mình.)
• He repaired his bicycle by himself. (Anh ấy tự sửa xe đạp.)
• We completed the project by ourselves. (Chúng tôi tự hoàn thành dự án.)
• The children went to school by themselves. (Những đứa trẻ tự đi học.)

Phân biệt:

• I did it myself. (Chính tôi đã làm việc đó.)
• I did it by myself. (Tôi đã tự làm việc đó mà không có sự giúp đỡ.)

Cả hai cách diễn đạt đều có thể nhấn mạnh sự tự thực hiện, nhưng by myself thường nhấn mạnh việc làm một mình hoặc không có sự hỗ trợ.

2.4. Dùng trong các cụm động từ và thành ngữ thông dụng

Một số động từ và cụm từ thường đi kèm với đại từ phản thân để tạo thành những cách diễn đạt quen thuộc trong tiếng Anh.

Cụm từ	Nghĩa tiếng Việt	Ví dụ
Enjoy oneself	Vui vẻ, tận hưởng	We enjoyed ourselves at the party. (Chúng tôi đã rất vui tại bữa tiệc.)
Help oneself	Tự lấy, tự phục vụ	Help yourself to some cake. (Hãy tự nhiên lấy một ít bánh.)
Introduce oneself	Tự giới thiệu	She introduced herself to the class. (Cô ấy tự giới thiệu với cả lớp.)
Teach oneself	Tự học	He taught himself English. (Anh ấy tự học tiếng Anh.)
Hurt oneself	Tự làm mình bị thương	Be careful not to hurt yourself. (Hãy cẩn thận để không bị thương.)
Blame oneself	Tự trách mình	Don’t blame yourself. (Đừng tự trách mình.)
Prepare oneself	Tự chuẩn bị	You should prepare yourself for the exam. (Bạn nên chuẩn bị cho kỳ thi.)
Behave oneself	Cư xử đúng mực	Children should behave themselves. (Trẻ em nên cư xử đúng mực.)
Express oneself	Bày tỏ bản thân	She expresses herself clearly. (Cô ấy diễn đạt suy nghĩ của mình rõ ràng.)
Make oneself at home	Cứ tự nhiên như ở nhà	Please make yourself at home. (Xin hãy cứ tự nhiên như ở nhà.)

3. Phân biệt đại từ phản thân và đại từ tân ngữ

Đại từ phản thân (Reflexive Pronouns) và đại từ tân ngữ (Object Pronouns) có thể xuất hiện sau động từ nhưng mang ý nghĩa khác nhau.

Chủ ngữ	Đại từ tân ngữ	Đại từ phản thân
I	Me	Myself
You	You	Yourself/Yourselves
He	Him	Himself
She	Her	Herself
It	It	Itself
We	Us	Ourselves
They	Them	Themselves

Nguyên tắc phân biệt:

• Đại từ tân ngữ: Chỉ người hoặc vật nhận tác động của hành động, thường khác với chủ ngữ.
• Đại từ phản thân: Chỉ chính người hoặc vật được nhắc đến ở chủ ngữ.

Ví dụ:

• She looked at him. (Cô ấy nhìn anh ấy.)
• She looked at herself. (Cô ấy nhìn chính mình.)
• He washed the dog. (Anh ấy tắm cho con chó.)
• He washed himself. (Anh ấy tự tắm.)
• They helped us. (Họ giúp chúng tôi.)
• They helped themselves. (Họ tự giúp chính mình.)

4. Phân biệt Myself, Yourself, Himself, Herself và Themselves

Đại từ phản thân	Cách sử dụng	Ví dụ
Myself	Dùng với I	I made this cake myself. (Tôi tự làm chiếc bánh này.)
Yourself	Dùng với you số ít	You should believe in yourself. (Bạn nên tin vào bản thân.)
Himself	Dùng với he	He taught himself to play the guitar. (Anh ấy tự học chơi guitar.)
Herself	Dùng với she	She bought herself a new dress. (Cô ấy tự mua cho mình một chiếc váy mới.)
Itself	Dùng với it	The door closed by itself. (Cánh cửa tự đóng.)
Ourselves	Dùng với we	We cooked dinner ourselves. (Chúng tôi tự nấu bữa tối.)
Yourselves	Dùng với you số nhiều	You should take care of yourselves. (Các bạn nên tự chăm sóc bản thân.)
Themselves	Dùng với they	They introduced themselves. (Họ tự giới thiệu.)

5. Những lỗi thường gặp khi sử dụng đại từ phản thân

Câu sai	Câu đúng	Giải thích
I hurt me.	I hurt myself.	Chủ ngữ và tân ngữ cùng chỉ một người nên dùng myself.
She looked at her in the mirror.	She looked at herself in the mirror.	Khi cô ấy nhìn chính mình, phải dùng herself.
He did it hisself.	He did it himself.	Hisself không phải dạng chuẩn; phải dùng himself.
We enjoyed ourself.	We enjoyed ourselves.	We là chủ ngữ số nhiều nên dùng ourselves.
They did it themself.	They did it themselves.	Với they chỉ nhiều người, dùng themselves.
I went to school by me.	I went to school by myself.	Khi diễn tả việc đi một mình, dùng by myself.

Lưu ý quan trọng:

Không phải động từ nào diễn tả hoạt động cá nhân cũng cần đại từ phản thân.

Ví dụ:

• Đúng: I wake up at 6 a.m. (Tôi thức dậy lúc 6 giờ sáng.)
• Không tự nhiên: I wake myself up at 6 a.m. nếu chỉ muốn nói về thói quen thức dậy thông thường.

Tuy nhiên, I wake myself up vẫn đúng khi muốn nhấn mạnh rằng bản thân chủ động làm mình tỉnh giấc.

6. Bài tập về đại từ phản thân (Exercises)

Bài tập 1: Điền đại từ phản thân thích hợp

1. I made this birthday card by ______.
2. She looked at ______ in the mirror.
3. He accidentally hurt ______ while playing football.
4. We prepared the food ______.
5. The children enjoyed ______ at the park.
6. You should believe in ______.
7. The cat cleaned ______ after eating.
8. They introduced ______ to the teacher.
9. My brother taught ______ how to swim.
10. You and your friends should take care of ______.

Đáp án bài tập 1

Câu	Đáp án
1	myself
2	herself
3	himself
4	ourselves
5	themselves
6	yourself
7	itself
8	themselves
9	himself
10	yourselves

Bài tập 2: Chọn đáp án đúng

1. She made the cake by ______.

A. her
B. herself
C. she

2. We enjoyed ______ at the party.

A. ourselves
B. us
C. our

3. He looked at ______ in the mirror.

A. him
B. his
C. himself

4. They completed the project ______.

A. themselves
B. them
C. their

5. I taught ______ to play the piano.

A. me
B. myself
C. mine

Đáp án: 1.B – 2.A – 3.C – 4.A – 5.B.

7. Mẹo ghi nhớ đại từ phản thân nhanh

Nhóm	Đại từ phản thân	Mẹo ghi nhớ
Ngôi thứ nhất số ít	Myself	I → Myself
Ngôi thứ hai số ít	Yourself	You → Yourself
Ngôi thứ ba số ít	Himself/Herself/Itself	He/She/It → Himself/Herself/Itself
Ngôi thứ nhất số nhiều	Ourselves	We → Ourselves
Ngôi thứ hai số nhiều	Yourselves	You → Yourselves
Ngôi thứ ba số nhiều	Themselves	They → Themselves

Mẹo nhớ:

• -self: Thường dùng cho một người hoặc một vật.
• -selves: Dùng cho nhiều người hoặc nhiều vật.
• By + Reflexive Pronoun: Thường mang nghĩa tự làm hoặc một mình.
• Reflexive Pronoun sau động từ: Dùng khi chủ ngữ và tân ngữ chỉ cùng một đối tượng.
• Reflexive Pronoun để nhấn mạnh: Diễn tả chính người đó đã thực hiện hành động.

Ví dụ:

• I did it myself. (Chính tôi đã làm việc đó.)
• She went there by herself. (Cô ấy đến đó một mình.)
• They hurt themselves. (Họ tự làm mình bị thương.)

Đại từ phản thân (Reflexive Pronouns) là một phần kiến thức ngữ pháp tiếng Anh quan trọng, giúp diễn đạt hành động hướng về chính chủ thể hoặc nhấn mạnh người thực hiện hành động. Khi nắm vững cách sử dụng myself, yourself, himself, herself, itself, ourselves, yourselves và themselves, người học có thể xây dựng câu chính xác, tự nhiên và tránh những lỗi ngữ pháp thường gặp.